Democracy and the rule of law · Understand how Dutch democratic institutions and elections work.
The Netherlands in the European Union
Sources checked on
Beta version: the content and translations are still being reviewed. Check official sources before making decisions about your exam.

The Netherlands is a member of the European Union, usually referred to as the EU. In the EU, countries collaborate and jointly establish rules on certain issues. The Netherlands does not make decisions alone about everything the EU does; the other member states and European institutions also play a role. At the same time, the Netherlands remains its own country with its own government, parliament, provinces, and municipalities.
Cooperation within the EU affects everyday life. Goods can, under certain conditions, be traded between member states, and EU citizens have rights to travel, settle, live, or work in another EU country. These rights are subject to specific rules. If you have a nationality from outside the EU, different residence and work conditions may apply. Therefore, if you have a personal question, look carefully at your own nationality and situation, not just the country where you are living now.
Citizens also elect representatives for the European Parliament. That parliament discusses European rules and also supervises the work of European institutions. Who may vote or stand as a candidate in these elections depends on the voting rules. A voting pass (stempas) or a notification from the municipality will inform you about upcoming elections; if you are uncertain, check the information provided by the Kiesraad (Electoral Council).
The EU is not the same as NATO or the United Nations. NATO is mainly concerned with the joint security of its members; the United Nations is a worldwide organisation for cooperation. In the news, these names are often mentioned one after the other. Always ask yourself: which organisation is making a decision here, and what does that mean for the Netherlands, or for me?
Check your understanding
Which organisation makes the Netherlands a member state together with other European countries? Show answer
The European Union.
The Netherlands must comply with the agreements and rules laid down by the EU.
An EU citizen wishes to live or work in another EU country. Which freedom is relevant and does that person still need to check any conditions? Show answer
Free movement and residence within the EU; yes, the specific conditions remain important.
For people without EU nationality, other rules may apply.
Which election is directly related to EU membership? Show answer
The one for the European Parliament.
Who is allowed to vote depends on the electoral rules.
Sources: zoek.officielebekendmakingen.nl · stcrt 2024 15802.html · rijksoverheid.nl · nederland en de europese unie · europa.eu · index_en.htm
Original Dutch text
Nederland in de Europese Unie
Nederland is lid van de Europese Unie, meestal EU genoemd. In de EU werken landen samen en maken zij op bepaalde onderwerpen gezamenlijke regels. Nederland beslist niet alleen over alles wat de EU doet: ook de andere lidstaten en Europese instellingen hebben een rol. Tegelijk blijft Nederland een eigen staat met een regering, parlement, provincies en gemeenten.
Samenwerking in de EU heeft gevolgen voor het dagelijks leven. Goederen kunnen onder voorwaarden tussen lidstaten worden verhandeld en voor EU-burgers bestaan rechten om in een ander EU-land te reizen, zich te vestigen, te wonen of te werken. Deze rechten hebben ook regels. Voor iemand met een nationaliteit buiten de EU kunnen andere verblijfs- en werkvoorwaarden gelden. Kijk daarom bij een persoonlijke vraag naar je nationaliteit en situatie, niet alleen naar het land waar je nu woont.
Burgers kiezen ook vertegenwoordigers voor het Europees Parlement. Dat parlement bespreekt Europese regels en controleert mede het werk van Europese instellingen. Wie bij deze verkiezing mag stemmen of zich verkiesbaar mag stellen, hangt af van de kiesregels. Een stempas of bericht van de gemeente vertelt je welke verkiezing eraan komt; controleer bij twijfel de informatie van de Kiesraad.
De EU is niet hetzelfde als de NAVO of de Verenigde Naties. De NAVO gaat vooral over gezamenlijke veiligheid van haar leden; de Verenigde Naties is een wereldwijde organisatie voor samenwerking. In het nieuws worden deze namen vaak vlak na elkaar genoemd. Vraag steeds: welke organisatie neemt hier een besluit, en wat betekent dat voor Nederland of voor mij?
Controleer wat je weet
Welke organisatie maakt Nederland samen met andere Europese landen tot een lidstaat? Toon antwoord
De Europese Unie.
Nederland moet geldende EU-afspraken en regels naleven.
Een EU-burger wil in een ander EU-land wonen of werken. Welke vrijheid is relevant en moet die persoon nog voorwaarden controleren? Toon antwoord
Vrij verkeer en vestiging binnen de EU; ja, de concrete voorwaarden blijven belangrijk.
Voor mensen zonder EU-nationaliteit kunnen andere regels gelden.
Welke verkiezing hangt direct samen met het EU-lidmaatschap? Toon antwoord
Die voor het Europees Parlement.
Wie mag stemmen hangt af van de kiesregels.