İçeriğe geç
Konuya dön
Bölüm 5.1

Tarih ve coğrafya

Hollanda tarihinin önemli dönemlerini ve bugünkü izlerini öğrenin.

Öğrenilecek tüm bilgiler: Eski Tarih ve Su ile Yaşam · Savaş, Göç ve Değişim

Kaynakların kontrol tarihi:

Beta sürüm: içerik ve çeviriler hâlâ gözden geçiriliyor. Sınavınızla ilgili karar vermeden önce resmî kaynakları kontrol edin.

Ziyaretçiler tarihi bir müzede bir gemi modeline bakıyor
5.1.1

Eski Tarih ve Su ile Yaşam

17. yüzyılda Hollanda’da gemicilik, ticaret, ressamlık ve mimarlık gelişti. Bu dönemin izlerini eski şehir binalarında ve tablolarda görebilirsiniz. Ancak bu refahın zorlayıcı ve şiddetli bir tarafı da vardı: Hollanda, sömürgeler kurdu ve insanları köleleştirip ticaretini yaptı; onları plantasyonlarda çalıştırdı.

Su, ülkenin şeklini büyük ölçüde belirlemiştir. Bir polder, insanların su seviyesini kontrol ettiği topraklardır. Değirmenler, dijk (set) ve Deltawerken, insanların suya karşı kendilerini nasıl koruduklarını ve toprağı nasıl kullanılır hale getirdiklerini gösterir.

Ulusal semboller de bu konuyla ilgilidir. Hollanda bayrağı yatay kırmızı, beyaz ve mavi şeritlere sahiptir. Wilhelmus ulusal marştır. Bir sembol, geçmişin tamamını anlatmaz; arka plandaki tarihini de öğrenin.

Öğrendiklerinizi kontrol edin

Hollanda’nın su ile ilişkisine dair görülebilir bir iz söyleyiniz. Yanıtı göster

Bir set (dijk), polder, değirmen veya Delta Projeleri (Deltawerken).

Bu yapılar, insanların suyu nasıl yönettiklerini gösterir.

17. yüzyıldaki ticaretle ilişkili hangi şiddetli geçmiş de vardır? Yanıtı göster

Hollanda'nın sömürgecilik faaliyetleri ve kölelik.

Refah ve kültür, bu zorlayıcı tarihi gizlememelidir.

Bir set, polder ve değirmen görüyorsunuz. Bunlar Hollanda’daki hangi uzun süreli sorunla ilgilidir? Yanıtı göster

Su ile birlikte yaşamak, çalışmak ve taşkınlara karşı korunmakla ilgilidir.

Bu yapılardaki amaç, suya karşı mücadeleyi ve tarihini göstermektir.

Bir müze 17. yüzyıla ait tablolar ve ticaret binaları sergiliyor. Bu tarihin iki yönünü nasıl araştırırsınız? Yanıtı göster

Gemicilik ve ticaretle sağlanan gelişme ile sömürgeci geçmişte gerçekleşen kölelik ve sömürü.

Geçmişin farklı yönleri vardır ve bunlar birlikte anlatılmalıdır.

Hollanda ulusal marşı hangisidir ve bayrakta hangi renkler bulunur? Yanıtı göster

Wilhelmus marştır; bayrak kırmızı, beyaz ve mavidir.

Bunlar tanınan ulusal sembollerdir.

Kaynaklar: zoek.officielebekendmakingen.nl · stcrt 2024 15802.html · rijksmuseum.nl · West Indische Compagnie WIC 6ce37825be4846f6bb3e683aea272840 · rijkswaterstaat.nl · deltawerken

Özgün Hollandaca metin

Oudere geschiedenis en leven met water

In de zeventiende eeuw groeiden scheepvaart, handel, schilderkunst en bouwkunst in Nederland. Je ziet sporen daarvan in oude stadsgebouwen en schilderijen. Deze welvaart had ook een gewelddadige kant: Nederland stichtte koloniën en maakte mensen tot slaaf, verhandelde hen en liet hen op plantages werken.

Water heeft het land sterk gevormd. Een polder is land waarvan mensen het waterpeil beheren. Molens, dijken en de Deltawerken laten zien hoe mensen zich tegen water beschermen en land bruikbaar maken.

Ook nationale symbolen horen bij dit onderwerp. De Nederlandse vlag heeft horizontale banen in rood, wit en blauw. Het Wilhelmus is het volkslied. Een symbool vertelt niet het hele verleden; leer ook de geschiedenis erachter.

Controleer wat je weet

Noem één zichtbaar spoor van de Nederlandse omgang met water. Toon antwoord

Een dijk, polder, molen of de Deltawerken.

Deze werken laten zien hoe mensen water beheren.

Welke gewelddadige geschiedenis hoort ook bij de handel in de zeventiende eeuw? Toon antwoord

Nederlandse kolonisatie en de slavernij.

Welvaart en cultuur mogen deze geschiedenis niet verhullen.

Je ziet een dijk, polder en molen. Met welk langdurig probleem in Nederland hangen die samen? Toon antwoord

Met leven en werken bij water en bescherming tegen overstroming.

Deze bouwwerken laten de watergeschiedenis zien.

Een museum toont schilderijen en handelsgebouwen uit de zeventiende eeuw. Welke twee kanten van die geschiedenis onderzoek je? Toon antwoord

De groei door scheepvaart en handel, én de koloniale geschiedenis met slavernij en uitbuiting.

Het verleden heeft verschillende kanten die samen uitgelegd moeten worden.

Welk lied is het Nederlandse volkslied en welke kleuren heeft de vlag? Toon antwoord

Het Wilhelmus; de vlag is rood, wit en blauw.

Dit zijn herkenbare nationale symbolen.

5.1.2

Savaş, Göç ve Değişim

İnsanlar anı duvarına çiçek bırakıyor

II. Dünya Savaşı sırasında Almanya Hollanda’yı işgal etti. Holokost, Nazi Almanyası ve yardımcıları tarafından Yahudilerin sistematik olarak zulmedilmesi ve öldürülmesiydi; çok sayıda Hollandalı Yahudi de öldürüldü. Antisemitist ayrımcılık ve nefrete teşvik yasaktır. Hollanda 1945’te özgürlüğüne kavuştu. 4 Mayıs’ta savaş kurbanları anılır, 5 Mayıs’ta ise özgürlük kutlanır.

Savaştan sonra eski sömürgelerden gelenler, misafir işçiler ve mülteciler Hollanda’ya geldi. Onların hikâyeleri Hollanda tarihinin bir parçasıdır. Hollanda ayrıca başka ülkelerle, özellikle AB, NATO ve BM içinde, daha sıkı işbirliği yapmaya başladı.

1960’lardan itibaren bireysel özgürlük, eşit haklar, hoşgörü ve kendi kararını verebilme öne çıkmaya başladı. Hoşgörü, sizin gibi yaşamayan ya da düşünmeyenlere yasalara uygun şekilde saygı duymak, onlara alan açmak demektir. Bir başkasının bakış açısını kabul etmek zorunda değilsiniz; fakat birbirinize saygılı davranmak zorundasınız.

Yasalar belirli şartlar dahilinde rahim tahliyesi (abortus), aynı cinsiyetten evlilik ve ötanazi gibi konuları düzenler. Her konunun kural ve koşulları farklıdır. Kendi durumunuzda resmi, güncel bilgiyi araştırın.

Öğrendiklerinizi kontrol edin

İnsanlar 4 Mayıs’ta neyi anıyor? Yanıtı göster

II. Dünya Savaşı ve sonraki savaşlarda hayatını kaybedenleri.

5 Mayıs’ta ise özgürlük kutlanır.

Savaştan sonra Hollanda’ya hangi iki grup göç etti? Yanıtı göster

Örneğin, eski sömürgelerden gelenler, misafir işçiler veya mülteciler.

Onların hikâyeleri modern Hollanda toplumunun bir parçasıdır.

Biri, bir aile veya yaşam tercihi konusunda sizden farklı düşünüyor. Hoşgörülü olmak için ne yapabilirsiniz? Yanıtı göster

Dinleyin ve yasalara uygun olarak ona saygı gösterin, fikir ayrılığı olsa bile.

Hoşgörü, yasalar çerçevesinde farklılıklara alan açmak anlamına gelir.

Hollanda savaştan sonra hangi iki uluslararası kuruluşla işbirliği yapmaya başladı? Yanıtı göster

Örneğin AB, NATO veya BM.

Uluslararası işbirliği, savaş sonrası dönemin bir parçasıdır.

Rahim tahliyesi, aynı cinsiyetten evlilik ve ötanazi aynı şekilde mi düzenleniyor? Yanıtı göster

Hayır. Her konu için kendi yasal mevzuatı ve koşulları geçerlidir.

En güncel resmi kuralları yetkili bir kaynaktan kontrol edin.

II. Dünya Savaşı’nda Hollandalı Yahudilere ne oldu ve antisemitizm neden yasaktır? Yanıtı göster

Holokost’ta çok sayıda Yahudi zulme uğradı ve öldürüldü; ayrımcılık ve nefrete teşvik yasaktır.

Bu tarih, antisemitizme karşı korumanın nedenini açıklar.

Kaynaklar: zoek.officielebekendmakingen.nl · stcrt 2024 15802.html · rijksoverheid.nl · tweede wereldoorlog · niod.nl · gedeporteerde Joden cijfers · rijksoverheid.nl · nationale herdenkingen

Özgün Hollandaca metin

Oorlog, migratie en verandering

Duitsland bezette Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. De Holocaust was de georganiseerde vervolging en moord op Joden door nazi-Duitsland en zijn helpers; ook veel Nederlandse Joden werden vermoord. Antisemitische discriminatie en het aanzetten tot haat zijn verboden. Nederland werd in 1945 bevrijd. Op 4 mei worden oorlogsslachtoffers herdacht en op 5 mei vieren mensen de vrijheid.

Na de oorlog kwamen mensen uit voormalige koloniën, arbeidsmigranten en vluchtelingen naar Nederland. Hun verhalen zijn deel van de Nederlandse geschiedenis. Nederland ging ook nauwer samenwerken met andere landen, onder meer in de EU, NAVO en VN.

Vanaf de jaren zestig kregen individuele vrijheid, emancipatie, tolerantie en zelfbeschikking meer aandacht. Tolerantie betekent dat je ruimte laat voor mensen die anders leven of denken, ook als je het niet met hen eens bent. Je hoeft het standpunt van een ander niet over te nemen, maar je behandelt elkaar volgens de wet met respect.

Wetten regelen nu onder voorwaarden onder meer abortus, het huwelijk voor partners van hetzelfde geslacht en euthanasie. De regels en voorwaarden zijn verschillend per onderwerp. Zoek actuele officiële informatie als je er persoonlijk mee te maken krijgt.

Controleer wat je weet

Wat herdenken mensen op 4 mei? Toon antwoord

Slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog en latere oorlogssituaties.

Op 5 mei vieren mensen de bevrijding.

Noem twee groepen die na de oorlog naar Nederland migreerden. Toon antwoord

Bijvoorbeeld mensen uit voormalige koloniën, arbeidsmigranten of vluchtelingen.

Hun geschiedenis hoort bij de moderne Nederlandse samenleving.

Iemand denkt anders dan jij over een familie of levenskeuze. Hoe kun je tolerantie tonen? Toon antwoord

Luister en behandel die persoon met respect, ook als je het niet eens bent.

Tolerantie geeft ruimte aan verschillen binnen de wet.

Noem twee internationale organisaties waarmee Nederland na de oorlog ging samenwerken. Toon antwoord

Bijvoorbeeld EU, NAVO of VN.

Internationale samenwerking is een deel van de naoorlogse geschiedenis.

Zijn abortus, het huwelijk voor partners van hetzelfde geslacht en euthanasie hetzelfde geregeld? Toon antwoord

Nee. Voor elk onderwerp gelden eigen wettelijke regels en voorwaarden.

Controleer die actuele regels bij een officiële bron.

Wat gebeurde met veel Nederlandse Joden tijdens de Tweede Wereldoorlog en waarom is antisemitisme verboden? Toon antwoord

Veel Joden werden tijdens de Holocaust vervolgd en vermoord; discriminatie en aanzetten tot haat zijn verboden.

Deze geschiedenis maakt duidelijk waarom bescherming tegen antisemitisme belangrijk is.

Kaynaklar

Resmî KNM hedeflerini okuyun