Naar de inhoud
Terug naar hoofdstuk
Kennispunt 2.1.2

Omgangsvormen en waarden · Begrijp dat omgangsvormen kunnen verschillen per situatie en groep.

Direct spreken en goed luisteren

Bronnen gecontroleerd op

Bètaversie: de inhoud en vertalingen worden nog nagekeken. Controleer officiële bronnen voordat je beslissingen over je examen neemt.

Direct spreken en goed luisteren — ondersteunende illustratie
2.1.2

Veel mensen in Nederland zeggen vrij rechtstreeks wat zij denken of willen. Een collega kan zeggen: 'Kun je dit vandaag afmaken?' Dat klinkt misschien kort, maar betekent niet vanzelf dat de collega boos is. Luister naar de toon en kijk naar de situatie. Mensen verschillen ook hierin; niet iedereen spreekt even direct.

Als je niet zeker weet wat iemand bedoelt, kun je beter om uitleg vragen dan raden. Herhaal een belangrijk punt in je eigen woorden: 'Bedoel je dat het werk voor vijf uur klaar moet zijn?' De ander kan dan bevestigen of verbeteren wat je hebt begrepen. Dat is vooral handig bij werk, zorg en afspraken met instanties. Je hoeft niet elk woord te begrijpen om de kern te controleren. Vraag vooral na wat de ander van je verwacht en voor wanneer.

Je kunt zelf duidelijk én vriendelijk zijn. Zeg wat je kunt doen en wat niet lukt. Als je meer tijd nodig hebt, vertel wanneer je antwoord kunt geven. Een uitleg hoeft niet lang te zijn. 'Ik kan donderdag komen, maar vrijdag niet' geeft de ander al goede informatie.

Goed luisteren is ook ruimte geven aan een ander. Laat iemand uitspreken en vraag door als een woord onbekend is. Ben je het oneens, leg rustig uit waarom iets voor jou belangrijk is. Sluit een lastig gesprek af door samen te herhalen wat nu is afgesproken en wie de volgende stap zet.

Controleer wat je weet

Wat kun je doen als een directe opmerking onduidelijk is? Toon antwoord

Vriendelijk vragen wat de ander precies bedoelt.

Direct spreken hoeft geen boosheid te betekenen.

Een collega vraagt of iets vandaag klaar kan. Wat vraag je als de tijd onduidelijk is? Toon antwoord

Wanneer het werk precies klaar moet zijn.

Door een afspraak in je eigen woorden te herhalen voorkom je misverstanden.

Sofia kan donderdag komen, maar vrijdag niet. Hoe kan zij dit duidelijk zeggen? Toon antwoord

‘Ik kan donderdag komen, maar vrijdag niet.’

Een kort en vriendelijk antwoord geeft de ander duidelijke informatie.

Bronnen: zoek.officielebekendmakingen.nl · stcrt 2024 15802.html · scp.nl · samenleven in nederland

Lees de officiële KNM-eindtermen